Inspirerend Meertalig Onderwijs

Praat mar Toaniel

Dora: “Wa binne jim?”

Blikjeman: “Ik bin de Blikjeman en alles is by my fan blik.”

Leffe Liuw: “En ik bin in leffe liuw. Ik bin oeral bang foar.”

Dora: “Ek foar Toto? Dizze leave lytse skattige mûs?”

Leffe Liuw: “Hellup!!!! In mûs!!!”

De klas schatert en dat is precies de bedoeling.

FRIESTALIG TONEEL

Je gevoelens en gedachten breng je in je eigen taal het beste tot uitdrukking. Bij Praat mar Toaniel gaan leerlingen op een vrolijke- en inspirerende manier met Friestalige toneelteksten aan de slag. Het lezen en spelen van theaterstukken in het Fries prikkelt hen om vertrouwd te raken met het Fries en zelf meer Fries te lezen en te spreken. In de onderbouw gaat het vooral om beleving. Oudere kinderen oriënteren zich ook op de taaltechnische kenmerken van de teksten.

Praat mar Toaniel bestaat uit een serie Friestalige tekstboekjes met bekende titels, zoals Peter Pan, Junglebook en Oz. Deze stukken zijn door het Berne Iepenloftspul in Easterwierrum opgevoerd. Ze zijn daarna bewerkt en nu panklaar om op school te gebruiken.

PRAAT MAR TOANIEL IN HET KORT

Ieder verhaal begint met een inleiding. Door er met elkaar over te praten en filmpjes te laten zien oriënteert de leerkracht de leerlingen op de inhoud. Hierna volgen de scènes, die de leerlingen in groepjes kunnen doorlezen. Na elke scène doen ze een verwerkingsopdracht. Zo krijgen leerlingen verschillende mogelijkheden om met elkaar over de tekst na te denken, te praten of te schrijven. Op deze manier wordt gewerkt aan verschillende taaldomeinen.

kleine-kippie

WAT LEERKRACHTEN ZEGGEN OVER PRAAT MAR TOANIEL

“De leerlingen zijn zo in de ban van het toneelspel, dat ze vergeten dat het een Friese les is.”

“Prachtig om te zien dat leerlingen steeds meer durven. In het begin lazen ze zittend bij de tafel, maar nu lezen ze met het boekje in de hand en bewegen erbij.”

“Je merkt dat kinderen het leuk vinden om aan elkaar te presenteren. Ze zijn gewoon trots dat ze een rol mooi kunnen lezen.”

“De ene keer werken we in groepjes, de andere keer gaan we met hele klas aan een scène werken. We hebben dan zo’n plezier!”

“Ik heb deze jongen nooit Fries horen spreken. Door het lezen van een Friese rol krijgt hij het vertrouwen dat hij het wel kan!”

“We hebben OZ gepresenteerd op een feestelijke avond op school. De kinderen hebben de teksten geleerd en er een echt toneelstuk van gemaakt.”

BEGELEIDING

‘Praat mar toaniel’ is een prachtige manier om voor het Fries  aan de verschillende taaldomeinen te werken. Denk aan lezen, luisteren, spreken, gesprek en het schrijven. Ook meertaligheid kan hierin prima een plek krijgen.

Nieuwsgierig geworden? We komen graag langs om met je te bespreken op welke manier je ‘Praat mar toaniel’ op jouw school kunt inzetten. Er zijn voor het schooljaar 2019/2020 verschillende inspiratiebijeenkomsten gepland. Kom je ook? Meld je dan nu alvast aan door naam, school en groep door te geven.

27 november 2019 – 15.00-16.30 uur op de NHL Stenden Hogeschool
11 maart 2020 – 15.00-16.30 uur op de NHL Stenden Hogeschool

UIT DE PRAKTIJK: PRAAT MAR TOANIEL OP OBS DE OPSLACH IN WOMMELS

“Wa wol syn sêne hjoed foar de groep presintearje?” Er gingen heel wat vingers de lucht in toen de leerkracht van groep 7 en 8 van OBS De Opslach in Wommels dat vroeg. De leerlingen hadden net in groepjes de eerste scène van “Oz” gelezen en er met elkaar over gepraat hoe ze die rollen het beste konden lezen.

Niks leuker dan de groep even te laten horen hoe bang je “Leffe Liuw” kunt laten klinken en hoe grappig het is, als je “Blikjeman” weer heel anders leest. “Hellup!!!! In mûs!!!” schreeuwde Jos, toen hij met zijn groepje de scène liet horen. De klas schaterde en dat was precies de bedoeling. En het bijzondere was dat ook de niet-Friestalige kinderen ongemerkt met plezier aan het Fries lezen waren.

Contactpersonen voor dit project

gerrit-hoekstra

Gerrit Hoekstra

Foto: Tresoar Haye Bijlstra